Economically Important Wild Mushroom Saffron Milk Cap [Lactarius deliciosus (L.) Gray] of Aegean Region, Turkey

Yenilebilir doğa mantarları dünya genelinde ekonomik değere sahiptir. Dünya pazarında doğa mantarlarının değeri 3-5 milyar ABD dolarıdır. Türkiye'de 40 kadar doğa mantarı ev tüketiminde ve bunların 25'i satış için kullanılmaktadır. Çıntar mantarı (Lactarius deliciosus (L.) Gray) yoğun tüketimi ve ticarete konu olması nedenleriyle Türkiye'de özellikle Ege Bölgesinde en bilinen doğa mantarları arasında yer almaktadır. Bu çalışmanın amacı Lactarius deliciosus (L.) Gray 'in etnobotanik, sosyoekonomik, besin ve antioksidan değerlerinin değerlendirilmesidir. Çalışmamızın sonuçlarına göre; Ege Bölgesindeki yerel halk için çıntar mantarı düşük ve kolay ulaşılabilir bir gıda kaynağı ile gelir kaynağı olmasıyla önemlidir. Gıda kompozisyon analiz sonuçlarına gore L. deliciosus Vitamin B, mineral ve lif içeriği açısından zengindir. Çıntar mantarının antioksidant değerleri DPPH (1,1-difenil-2-pikrilhidrazil radikal süpürme etkisi) yöntemine gore 9.9 1/IC50 ve TEAC (Trolox Eşdeğeri Antioksidan Kapasitesi/ABTS) yöntemine gore 46.4 µM trolox eşdeğeri /g örnek olarak belirlenmiştir.

Türkiye - Ege Bölgesi’nde Ekonomik Öneme Sahip Yabani Çıntar Mantarı [Lactarius deliciosus (L.) Gray]

The edible wild mushrooms have an economic value throughout the world. The world market for wild mushrooms was valued at US$ 3-5 billion. In Turkey, about 40 wild mushroom species are used for home consumption and 25 of them are used for sale. Saffron milk cap (Lactarius deliciosus (L.) Gray) is among one of the well-known wild mushroom specie due to its intensive consumption and trade especially Aegean Region of Turkey. The aim of this study was to evaluate ethnobotany, socio-economic and nutritional value of Lactarius deliciosus (L.) Gray. According to our results, L. deliciosus is valuable for folk of Aegean Region as a low priced and easily accessible food source and as a source of income. Food composition results showed that L. deliciosus is rich in Vitamin B, minerals and dietary fibre. The antioxidant activity values of saffron milk caps were determined as 9.9 1/IC50 according to the DPPH (1,1-diphenyl-2-picrylhydrazyl radical scavenging effect) method and 46.4 µM trolox equivalent /g sample according to the TEAC (Trolox Equivalent Antioxidant Capacity/ABTS) method

___

  • Adanacioglu N., U. Yildiz, E. Ogur, L. Aykas, A. Tan, and T. Taylan. 2016. Türkiye Makromantar Genetik Kaynakları I. Ege Bölgesi. Anadolu, J. of AARI 26 (1): 46-61.
  • Anonymous. 2009. Mushrooms. Calu crop production guides. http://www.calu.bangor.ac.uk/.
  • Anonymous. 2012. Saffron milk cap (Lactarius deliciosus). http://www.trufflesandmushrooms.co.nz/ Lactariu s%20 deliciosus %20web.pdf.
  • Anonymous. 2016. Türkiye İstatistik Kurumu. www.tuik.gov.tr/.
  • Barros L, P. Baptista, D. M. Correia, S. Casal, B. Oliveira, I. C.F.R. Ferreira. 2007. Fatty acid and sugar compositions, and nutritional value of five wild edible mushrooms from Northeast Portugal. Food Chemistry 105: 140-145.
  • Bernas E., G. Jaworska, Z. Lisiewska. 2006. Edible Mushrooms as a source of Valuable Nutritive Constituents. Acta Sci. Pol. Tech. Aliment 5 (1): 5-20.
  • Breene W. M. 1990. Nutritional and medicinal value of specialty mushrooms. J. Food Prod. 53 (10): 883–894.
  • Cemeroğlu, B. 2010. Gıda analizleri (Food Analysis). Nobel Yayın Dağıtım, Ankara, 682 p.
  • Chang S. T., and P. G. Miles. 2004. Mushrooms Cultivation, Nutritional Value, Medicinal Effect, and Environmental Impact. 2nd edition. 477 pp. CRC press US.
  • Colak, A., Faiz, Ö., Sesli, E., 2009. Nutritional Composition of some wild edible mushrooms. Türk Biyokimya Dergisi-Turkish J. of Biochemistry 34 (1): 25-31.
  • De Frutos, P., Martínez Pena, F., Esteban Laleona, S., 2008. Propuesta de ordenación comercial de los aprovechamientos micológicos a través de lonjas agrarias: análisis económico y financiero para la provincia de Soria. Revista Espanola de Estudios Agrosociales y Pesqueros 217: 73–103.
  • Gökmen V, N., Kahraman, N., Demir, J. Acar. 2000. Enzymatically validated liquid chromatographic method for the determination of ascorbic and dehydroascorbic acids in fruit and vegetables. J Chromatogr A 881: 309-316.
  • Guillamón, E., A. García-Lafuente, M. Lozano, M., D´Arrigo, M.A. Rostagno, A. Villares, J.A. Martínez. 2010. Edible mushrooms: Role in the prevention of cardiovascular diseases. Fitoterapia 81: 715-723.
  • Jong, S. C. 2005. The Market Potential for Medicinal Mushrooms. www.mushworld. com.
  • Kalac, P. 2013. A review of chemical composition and nutritional value of wild-growing and cultivated mushrooms. J. Sci. Food Agric. 93 (2): 209-218. Doi: 10.1002/jsfa.5960. Epub 2012 Nov 21.
  • Lahely S, M, Bergaentzle, C., and Hasselmann. 1999. Fluorimetric determination of niacin in foods by highperformance liquid chromatography with post-column derivatization. Food Chem. 65: 129-133.
  • Latimer G.W. 2012. Official Methods of Analysis of AOAC International. AOAC International.
  • Lincoff, G.H. 2009. Field guide to mushrooms. Knopf, Boroi Books, Chanticleer Press, Inc., New York. 926 p.
  • Manzi, P., L. Gambelli, S. Marconi, V. Vivanti, L. Pizzoferrato. 1999. Nutrients in edible mushrooms: An interspecies comparative study. Food Chem. 65: 477-482.
  • Mattila, P., K. Könkö, M. Eurola, J.-M. Pihlava, J. Astola, L.Vahteristo, V. Hietaniemi, J. Kumpulainen, M. Valtonen, V. Piironen. 2001. Contents of vitamins, mineral elements, and some phenolic compounds in cultivated mushrooms. J. Agric. Food Chem. 49: 2343-2348.
  • Onbasili, D., G. Yuvali Çelik, H. Katircioğlu , İ. Narin. 2015. Antimicrobial, Antioxidant Activities and Chemical Composition of Lactarius deliciosus (L.) Collected from Kastamonu Province of Turkey. Kastamonu Üni., Orman Fakültesi Dergisi 15 (1): 98-103.
  • Ozturk M., M. E. Duru, Ş. Kivrak, N. Mercan-Doğan, A. Türkoğlu and M.A. Özler. 2011. In vitro antioxidant, anticholinesterase and antimicrobial activity studies on three Agaricus species with fatty acid compositions and iron contents: A comparative study on the three most edible mushrooms, Food Chem Toxicol. 49: 1353-1360.
  • Ozturk, M., G., Tel, F. A., Öztürk, M. E., Duru. 2014. The cooking effect on two edible mushrooms in Anatolia: Fatty acid composition, total bioactive compounds, antioxidant and anticholinesterase activities. Rec. Nat. Prod. 8 (2): 189-194.
  • Pekşen, A., and H. Akdeniz. 2012. Organik Ürün Olarak Doğa Mantarları. Ormancılık dergisi. 8: 34-40. http://www. of.duzce.edu.tr.
  • Pushpa, H. and K. B. Purushothoma. 2010. Nutritional Analysis of Wild and Cultivated Edible Medicinal Mushrooms. World Journal of Diary and Food Sciences 5: 140-144.
  • Reis, FS, L., Barros, A., Martins , IC, Ferreira.2012. Chemical composition and nutritional value of the most widely appreciated cultivated mushrooms: an inter-species comparative study. Food Chem Toxicol. 50 (2): 191-7.
  • Solak, M. H., M. Işıloğlu, E. Kalmış, H. Allı. 2015. Macrofungi of Turkey, Checklist Volume II, Üniversiteliler Ofset, Bornova, İzmir.
  • Wani, B. A., R. H. Bodha and A. H. Wani. 2010. Nutritional and medicinal importance of mushrooms. Journal of Medicinal Plants Research Vol. 4 (24): 2598
ANADOLU Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü Dergisi-Cover
  • ISSN: 1300-0225
  • Yayın Aralığı: 2
  • Başlangıç: 1991
  • Yayıncı: Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü
Sayıdaki Diğer Makaleler

Beslenme ve Gıda için Biyoçeşitlilik: Ege Bölgesi’nin Yenilebilir Yabani Bitki Türleri

Ayfer TAN, Nese ADANACIOGLU, Sevinc KARABAK, Lerzan AYKAS, Necla TAS, Tefik TAYLAN

Yabani Yenilebilir Meyveler: Zengin Biyolojik Çeşitlilik Kaynağı

Sezai ERCISLI, Halil IBRAHİM SAGBAS

In Vitro Plant Regeneration of Libyan Wild Plants: Edible Species (Arbutus pavarii) and Endanger Species [Haplophyllum tuberculatum (Forsk.) Juss]

Adel M ELMAGHABI, Salem HAMMUD, Elmunder ABUGNIA

İnsan Beslenmesi ve Refahının İyileştirilmesi için Biyoçeşitliliğin Korunması ve Sürdürülebilir Kullanımının Yaygınlaştırılması Projesi Akdeniz Bölgesi Çalışmaları

Saadet TUGRUL AY, Ahu CINAR, Fırat AYAS, Kadriye YUKSEL, Orcun CINAR, Sevinc KARABAK

The Antioxidant Capacities and Consumption Per Capita of Edible Wild Species and Local Varieties Collected from Turkey within the GEF-Funded Biodiversity for Food and Nutrition (BFN) Project

Fırat AYAS, Fatih Alpay VURAN, Kadriye YUKSEL, Orçun ÇINAR, Saadet TUĞRUL AY, Sevinç KARABAK

Economically Important Wild Mushroom Saffron Milk Cap [Lactarius deliciosus (L.) Gray] of Aegean Region, Turkey

Neşe ADANACIOĞLU, Ayfer TAN, Sevinç KARABAK, Nurcan GUZELSOY, Fırat AYAS, Lerzan AYKAS, Tefik TAYLAN

Sea Beets [Beta vulgaris subsp. maritima (L.) Arcang.] Wild Edible Beets and Home Garden Beets of Turkey

Ayfer TAN, Neşe ADANACIOĞLU, Sevinç KARABAK, Nurcan AYSAR, Ahmet Şemsettin TAN, Lerzan AYKAS

Gıda ve Beslenme için Biyoçeşitlilik Projesi: Karadeniz Bölgesi Çalışmaları

Kursad OZBEK, Sevinc KARABAK, Nurcan AYSAR GUZELSOY, Nurgul SARI, Rukiye MURAT DURAN, Rahmi TASCI, Birgul GUNER, Hilal YUCEARSLAN, Durmus DENIZ, Ahmet AKSOY

Biodiversity for Food and Nutrition Project: Black Sea Region Studies

Kürşad ÖZBEK, Sevinç KARABAK, Nurcan AYSAR GUZELSOY, Nurgül SARI, Rukiye MURAT DURAN, Rahmi TAŞCI, Birgul GUNER, Hilal YUCEARSLAN, Durmus DENIZ, Ahmet AKSOY

Foxtail lilly (Eremurus spectabilis M. Bieb.) as Priority Species of Biodiversity for Food and Nutrition Project of Turkey

Ahu CINAR, Saadet TUĞRUL AY, Fırat AYAS, Sevinç KARABAK, Nurcan GUZELSOY, Ozgul UCURUM